Xu hướng vật liệu kiến trúc năm 2027: Bền vững, thông minh và giàu cảm xúc

Xu hướng vật liệu kiến trúc năm 2027 có gì đáng chú ý?

Bước sang năm 2027, vật liệu kiến trúc không còn chỉ được lựa chọn dựa trên vẻ đẹp hoặc giá thành. Kiến trúc sư, chủ đầu tư và người sử dụng ngày càng quan tâm đến độ bền, khả năng tiết kiệm năng lượng, mức độ an toàn đối với sức khỏe và tác động của vật liệu đến môi trường.

Thay vì chạy theo những bề mặt quá bóng bẩy hoặc trang trí cầu kỳ, xu hướng mới hướng đến vẻ đẹp tự nhiên, chân thật và có chiều sâu. Gỗ, đá, đất nung, bê tông, kim loại và kính vẫn tiếp tục được sử dụng, nhưng sẽ xuất hiện dưới những hình thức mới: nhẹ hơn, tiết kiệm tài nguyên hơn, dễ bảo trì hơn và phù hợp hơn với điều kiện khí hậu địa phương.

Theo báo cáo của Chương trình Môi trường Liên Hợp Quốc, lĩnh vực xây dựng vẫn tiêu thụ khoảng 32% năng lượng toàn cầu và đóng góp khoảng 34% lượng phát thải CO₂. Riêng các vật liệu như xi măng và thép tạo ra một phần đáng kể lượng phát thải của ngành. Điều này cho thấy giảm phát thải từ quá trình sản xuất, vận chuyển và sử dụng vật liệu sẽ tiếp tục là định hướng quan trọng trong những năm tới. Nguồn: UNEP – Global Status Report for Buildings and Construction 2024/2025

Từ những thay đổi đang diễn ra trong ngành, DBH dự báo xu hướng vật liệu kiến trúc năm 2027 sẽ tập trung vào ba giá trị chính: bền vững, thông minh và giàu cảm xúc.

1. Vật liệu bền vững trở thành tiêu chí lựa chọn quan trọng

Vật liệu bền vững không đơn giản là vật liệu có nguồn gốc tự nhiên. Một sản phẩm chỉ thực sự bền vững khi được đánh giá trong toàn bộ vòng đời, từ khai thác nguyên liệu, sản xuất, vận chuyển và thi công cho đến bảo trì, tháo dỡ, tái sử dụng hoặc tái chế.

Năm 2027, các nhóm vật liệu sau được dự báo sẽ được quan tâm nhiều hơn:

• Vật liệu có hàm lượng tái chế cao.
• Vật liệu được sản xuất từ nguồn nguyên liệu tái tạo.
• Sản phẩm có thể tháo lắp và tái sử dụng.
• Vật liệu địa phương giúp giảm quãng đường vận chuyển.
• Sản phẩm có độ bền cao và ít phải thay thế.
• Vật liệu có thông tin minh bạch về thành phần và mức phát thải.

World Green Building Council đang thúc đẩy mục tiêu giảm ít nhất 40% carbon hàm chứa trong các công trình mới, công trình hạ tầng và dự án cải tạo vào năm 2030. Đây là cơ sở để nhận định các giải pháp vật liệu ít phát thải sẽ ngày càng được ưu tiên. Nguồn: World Green Building Council

Tại Việt Nam, lựa chọn bền vững cần gắn với điều kiện thực tế. Một vật liệu có thông số môi trường tốt nhưng nhanh xuống cấp trong khí hậu nóng ẩm, khó sửa chữa hoặc phải vận chuyển từ quá xa chưa chắc đã là phương án tối ưu.

2. Vẻ đẹp mộc và bề mặt tự nhiên tiếp tục lên ngôi

Sau một thời gian dài phổ biến các bề mặt phẳng, bóng và đồng nhất, kiến trúc đang quay lại với những vật liệu thể hiện rõ dấu vết tự nhiên. Vân gỗ, thớ đá, bề mặt đất nung, bê tông thô và lớp hoàn thiện thủ công mang đến cảm giác gần gũi, ấm áp hơn.

Điểm khác biệt của năm 2027 nằm ở cách phối hợp tiết chế. Vật liệu mộc không nhất thiết phải tạo ra một không gian hoàn toàn thô ráp. Chúng có thể được kết hợp với kính, kim loại, ánh sáng gián tiếp và các đường nét hiện đại để tạo nên tổng thể tinh tế.

Một số bề mặt dự kiến được ưa chuộng gồm:

• Đá có vân nhẹ, màu trung tính và lớp hoàn thiện mờ.
• Gỗ màu tự nhiên, hạn chế phủ màu quá đậm.
• Gạch thủ công có sai khác nhỏ về màu sắc và hình dáng.
• Sơn hiệu ứng vôi, đất, đá hoặc bê tông.
• Kim loại xước, kim loại oxy hóa có kiểm soát.
• Bề mặt thể hiện dấu ấn của quá trình chế tác.

Vẻ đẹp không hoàn hảo có chủ ý giúp công trình giữ được cảm xúc riêng, hạn chế tình trạng các không gian sử dụng vật liệu giống nhau và thiếu bản sắc.

3. Đá tự nhiên được sử dụng chọn lọc và có điểm nhấn

Đá tự nhiên vẫn giữ vị trí quan trọng trong kiến trúc cao cấp nhờ độ bền, hoa văn độc bản và khả năng tạo cảm giác vững chắc. Tuy nhiên, xu hướng năm 2027 không phải là phủ đá trên diện rộng mà là lựa chọn đúng vị trí để phát huy giá trị vật liệu.

Đá có thể được dùng tại:

• Mặt tiền và chân tường chịu tác động của thời tiết.
• Sảnh chính, quầy lễ tân hoặc vách trang trí.
• Bậc thềm, lối đi và sân vườn.
• Khu vực hồ cá, thác nước và tiểu cảnh.
• Mặt bàn, đảo bếp và các điểm nhấn nội thất.

Những gam màu xám ấm, vàng nhạt, kem, nâu đất và xanh rêu được dự báo phù hợp với xu hướng kiến trúc gần gũi thiên nhiên. Bề mặt mài mờ, khò lửa, băm hoặc chẻ tự nhiên sẽ được ưu tiên hơn loại đánh bóng quá mạnh, đặc biệt tại khu vực ngoài trời.

Khi lựa chọn đá, cần xem xét độ hút nước, khả năng chống trơn, độ cứng, độ bền màu và phương pháp thi công. Không nên lựa chọn chỉ dựa trên màu sắc của một mẫu nhỏ.

4. Gỗ và vật liệu có nguồn gốc sinh học phát triển mạnh

Gỗ tạo cảm giác ấm áp, cân bằng tốt với bê tông, kính và kim loại. Trong năm 2027, gỗ tự nhiên có nguồn gốc rõ ràng, gỗ kỹ thuật và các sản phẩm sinh học từ tre, sợi thực vật hoặc phụ phẩm nông nghiệp được dự báo sẽ xuất hiện nhiều hơn.

UNEP đề xuất ngành xây dựng chuyển sang các vật liệu sinh học có nguồn gốc bền vững, điển hình như gỗ và tre, đồng thời giảm lượng vật liệu sử dụng và tăng khả năng tái sử dụng cấu kiện. Nguồn: UNEP

Trong công trình tại Việt Nam, gỗ cần được lựa chọn theo đúng môi trường sử dụng:

• Khu vực nội thất khô ráo có thể ưu tiên gỗ tự nhiên hoặc gỗ công nghiệp chất lượng cao.
• Không gian bếp và vệ sinh cần vật liệu có khả năng kháng ẩm.
• Ngoại thất phải có giải pháp chống nước, tia UV và mối mọt.
• Những vị trí khó bảo trì nên cân nhắc vật liệu thay thế có bề mặt gần giống gỗ.

Xu hướng mới không chỉ nằm ở “vân gỗ đẹp” mà còn yêu cầu cấu tạo đúng, nguồn gốc rõ ràng và tuổi thọ phù hợp với công trình.

5. Đất nung và gạch thủ công trở lại trong kiến trúc hiện đại

Gạch đất nung là vật liệu quen thuộc với kiến trúc Việt Nam, có màu sắc ấm và khả năng kết nối tốt với cảnh quan. Khi được đặt trong một ngôn ngữ thiết kế hiện đại, loại vật liệu truyền thống này có thể tạo ra mặt tiền, tường ngăn hoặc lớp bao che giàu bản sắc.

Trong năm 2027, gạch đất nung có thể được ứng dụng theo nhiều cách:

• Tường gạch thông gió cho mặt tiền hướng nắng.
• Gạch lát sân, hiên và lối đi sân vườn.
• Tường trang trí trong quán cà phê, nhà hàng và khách sạn.
• Lớp vỏ thứ hai giúp giảm bức xạ nhiệt.
• Chi tiết tạo điểm nhấn cho biệt thự và nhà phố.

Thay vì sử dụng một mẫu gạch đồng đều, thiết kế có thể khai thác sự chuyển sắc nhẹ, cách xếp gạch và hiệu ứng bóng đổ. Đây là hướng đi phù hợp với kiến trúc nhiệt đới, nhưng phải tính toán kỹ khả năng chống thấm, thoát nước và vệ sinh bề mặt.

6. Bê tông giảm carbon và bề mặt bê tông có kiểm soát

Bê tông vẫn là vật liệu khó thay thế hoàn toàn trong xây dựng. Vì vậy, xu hướng tương lai không chỉ tìm vật liệu thay thế mà còn tập trung cải tiến chính bê tông thông qua giảm lượng xi măng, sử dụng phụ gia, tối ưu kết cấu và tăng hàm lượng vật liệu tái chế.

Bên cạnh yếu tố kỹ thuật, bề mặt bê tông tiếp tục được ưa chuộng trong các công trình hiện đại, quán cà phê, biệt thự nghỉ dưỡng và không gian mang phong cách tối giản.

Tuy nhiên, cần phân biệt giữa:

• Bê tông trần được thi công trực tiếp.
• Tấm bê tông đúc sẵn.
• Microcement hoặc lớp phủ hiệu ứng bê tông.
• Sơn trang trí giả bê tông.

Mỗi giải pháp có mức chi phí, trọng lượng, độ bền và yêu cầu bảo trì khác nhau. Việc lựa chọn đúng giải pháp giúp công trình đạt hiệu quả thẩm mỹ mà không tạo thêm tải trọng hoặc chi phí không cần thiết.

7. Vật liệu liền mạch và gạch khổ lớn được ưa chuộng

Gạch khổ lớn, đá nung kết và các lớp hoàn thiện liền mạch sẽ tiếp tục phát triển trong năm 2027. Ưu điểm của nhóm vật liệu này là giảm số lượng đường ron, tạo cảm giác không gian rộng và phù hợp với phong cách hiện đại.

Các vị trí ứng dụng phổ biến gồm:

• Sàn phòng khách và khu vực sinh hoạt chung.
• Vách phòng tắm.
• Mặt bếp và đảo bếp.
• Vách trang trí sau tivi.
• Sảnh khách sạn, nhà hàng và công trình dịch vụ.

Kích thước lớn không đồng nghĩa với phù hợp cho mọi công trình. Trước khi lựa chọn, cần kiểm tra khả năng vận chuyển, lối tiếp cận, thiết bị nâng, độ phẳng của bề mặt và năng lực thi công của đội ngũ.

Đối với nhà phố có cầu thang hẹp hoặc công trình cải tạo, một loại vật liệu kích thước vừa phải nhưng được xử lý đường ron hợp lý đôi khi hiệu quả hơn tấm quá lớn.

8. Kính thông minh và vật liệu hỗ trợ tiết kiệm năng lượng

Kính giúp lấy sáng, mở rộng tầm nhìn và tăng sự kết nối giữa không gian bên trong với cảnh quan. Tuy nhiên, trong khí hậu nóng, diện tích kính lớn cũng có thể làm tăng nhiệt lượng đi vào công trình.

Vì vậy, xu hướng năm 2027 sẽ chú trọng đến các giải pháp:

• Kính hộp cách nhiệt.
• Kính Low-E.
• Kính kiểm soát năng lượng mặt trời.
• Kính đổi trạng thái hoặc điều chỉnh độ trong.
• Lam che nắng kết hợp mặt dựng kính.
• Mái kính có lớp lọc nhiệt và tia UV.

Hiệu quả của kính phụ thuộc vào hướng công trình, tỷ lệ diện tích kính, hệ khung, giải pháp che nắng và chất lượng thi công. Không nên lựa chọn kính chỉ dựa vào màu sắc hoặc độ phản chiếu bên ngoài.

9. Vật liệu thông minh đáp ứng nhiều chức năng

Vật liệu năm 2027 được kỳ vọng không chỉ tạo bề mặt hoàn thiện mà còn tham gia giải quyết các vấn đề của công trình.

Một số nhóm sản phẩm đáng chú ý gồm:

• Bề mặt kháng khuẩn, dễ vệ sinh.
• Vật liệu tiêu âm cho nhà ở và không gian dịch vụ.
• Sơn có khả năng phản xạ nhiệt.
• Vật liệu chống cháy và hạn chế khói độc.
• Kính điều chỉnh ánh sáng.
• Bề mặt tự làm sạch hoặc hạn chế bám bẩn.
• Vật liệu tích hợp cảm biến và hệ thống chiếu sáng.

Khi lựa chọn, chủ đầu tư cần yêu cầu thông số kỹ thuật, chứng nhận và hướng dẫn sử dụng cụ thể. Các tên gọi như “thông minh”, “xanh” hoặc “thân thiện môi trường” chỉ có giá trị khi được hỗ trợ bằng dữ liệu có thể kiểm chứng.

10. Vật liệu bản địa tạo nên dấu ấn riêng cho công trình

Trong bối cảnh nhiều công trình có hình thức tương tự nhau, vật liệu địa phương là một trong những giải pháp giúp kiến trúc giữ được bản sắc.

Tại Việt Nam, mỗi vùng có những nhóm vật liệu đặc trưng như đá tự nhiên, gạch nung, tre, gỗ, đất nện và các sản phẩm thủ công. Khi được xử lý bằng kỹ thuật mới, chúng có thể đáp ứng cả yêu cầu thẩm mỹ hiện đại lẫn điều kiện sử dụng thực tế.

Sử dụng vật liệu địa phương còn có thể giúp:

• Giảm chi phí và quãng đường vận chuyển.
• Thuận tiện trong sửa chữa, thay thế.
• Tạo sự kết nối với cảnh quan và văn hóa bản địa.
• Hỗ trợ đội ngũ sản xuất, thợ thủ công trong khu vực.
• Tạo nên vẻ đẹp riêng thay vì sao chép một phong cách quốc tế.

Đây sẽ là hướng đi phù hợp với biệt thự, khu nghỉ dưỡng, khách sạn, quán cà phê và các công trình muốn xây dựng câu chuyện thương hiệu.

Bảng tổng hợp xu hướng vật liệu kiến trúc 2027

Nhóm vật liệu	Đặc điểm nổi bật	Ứng dụng phù hợp
Vật liệu tái chế	Giảm sử dụng tài nguyên mới	Nội thất, tấm ốp, cảnh quan
Đá tự nhiên	Bền, độc bản, giàu cảm xúc	Mặt tiền, sảnh, sân vườn
Gỗ và tre	Ấm áp, gần gũi thiên nhiên	Nội thất, trần, lam trang trí
Gạch đất nung	Màu sắc bản địa, tạo bóng đổ đẹp	Mặt tiền, tường ngăn, sân vườn
Bê tông cải tiến	Bền, hiện đại, giảm phát thải	Kết cấu và bề mặt hoàn thiện
Đá nung kết	Mỏng, bền, kích thước lớn	Bếp, vách, sàn
Microcement	Liền mạch, tối giản	Sàn, tường, phòng tắm
Kính tiết kiệm năng lượng	Lấy sáng và hạn chế truyền nhiệt	Cửa, mặt dựng, mái kính
Vật liệu tiêu âm	Cải thiện chất lượng âm thanh	Nhà ở, văn phòng, quán cà phê
Vật liệu bản địa	Có bản sắc, thuận tiện vận chuyển	Nhà ở, nghỉ dưỡng, cảnh quan

Lựa chọn vật liệu năm 2027 cần lưu ý điều gì?

Không có loại vật liệu nào phù hợp với mọi công trình. Để lựa chọn hiệu quả, chủ đầu tư nên cân nhắc đồng thời sáu yếu tố:

Phù hợp với khí hậu

Vật liệu sử dụng tại Việt Nam cần chịu được độ ẩm cao, mưa lớn, nắng nóng và sự thay đổi nhiệt độ. Với công trình gần biển, khả năng chống ăn mòn và hơi muối càng cần được chú trọng.

Đúng với vị trí sử dụng

Vật liệu ngoài trời, khu vực ẩm ướt, mặt đứng, sàn và trần có yêu cầu khác nhau. Không nên sử dụng sản phẩm nội thất cho ngoại thất chỉ vì có hình thức giống nhau.

Có tuổi thọ và phương án bảo trì rõ ràng

Giá mua ban đầu thấp chưa chắc giúp tiết kiệm nếu vật liệu nhanh phai màu, bong tróc hoặc khó thay thế. Cần tính đến tổng chi phí trong suốt thời gian sử dụng.

Bảo đảm an toàn sức khỏe

Nên ưu tiên sản phẩm có thông tin rõ ràng về thành phần, mức phát thải hợp chất hữu cơ bay hơi, khả năng chống cháy và các tiêu chuẩn kỹ thuật liên quan.

Phù hợp với ngân sách tổng thể

Ngân sách vật liệu không chỉ bao gồm giá sản phẩm mà còn có vận chuyển, phụ kiện, hao hụt, nhân công, thiết bị thi công và bảo trì.

Được kiểm tra bằng mẫu thực tế

Màu sắc trên hình ảnh hoặc màn hình có thể khác đáng kể so với sản phẩm thật. Mẫu nên được quan sát dưới ánh sáng thực tế và đặt cạnh những vật liệu sẽ phối hợp trong công trình.

Xu hướng 2027 không phải chạy theo vật liệu mới bằng mọi giá

Giá trị của một công trình không phụ thuộc vào số lượng vật liệu “theo xu hướng” được sử dụng. Một thiết kế tốt phải chọn đúng vật liệu, đặt đúng vị trí và tạo được sự thống nhất giữa kiến trúc, nội thất, cảnh quan cùng nhu cầu sử dụng.

Năm 2027, vật liệu được đánh giá cao sẽ không chỉ đẹp khi công trình vừa hoàn thành. Chúng cần tiếp tục bền, dễ chăm sóc và giữ được giá trị thẩm mỹ sau nhiều năm sử dụng.

Đối với DBH, xu hướng đáng quan tâm nhất không phải là một màu sắc hay một loại bề mặt cụ thể, mà là sự chuyển đổi từ trang trí bằng vật liệu sang thiết kế có trách nhiệm bằng vật liệu.

DBH – Tư vấn lựa chọn vật liệu cho từng loại công trình

DBH cung cấp giải pháp thiết kế và thi công cho nhiều loại hình công trình như biệt thự, nhà phố, khách sạn, nhà nghỉ, quán cà phê, sân vườn, hồ cá và không gian cảnh quan.

Trong mỗi dự án, vật liệu được nghiên cứu dựa trên phong cách kiến trúc, điều kiện khí hậu, công năng, ngân sách và khả năng bảo trì. Mục tiêu là tạo nên không gian có tính thẩm mỹ, sử dụng thuận tiện và duy trì giá trị bền vững theo thời gian.

Nếu bạn đang tìm kiếm giải pháp vật liệu phù hợp cho công trình trong năm 2027, hãy liên hệ DBH để được tư vấn từ giai đoạn ý tưởng, thiết kế đến thi công hoàn thiện.

DBH – Kiến tạo không gian bền vững, thẩm mỹ và giàu bản sắc.

Câu hỏi thường gặp

Xu hướng vật liệu kiến trúc nổi bật nhất năm 2027 là gì?

Vật liệu bền vững, vật liệu tái chế, bề mặt tự nhiên, gạch đất nung, gỗ có nguồn gốc rõ ràng, đá nung kết và kính tiết kiệm năng lượng được dự báo là những nhóm nổi bật.

Màu vật liệu nào sẽ được ưa chuộng trong năm 2027?

Các màu trung tính ấm như kem, be, nâu đất, xám ấm, vàng nhạt và xanh rêu có nhiều khả năng tiếp tục được ưa chuộng nhờ khả năng kết nối với thiên nhiên và dễ phối hợp.

Có nên sử dụng vật liệu mới cho toàn bộ công trình?

Không nên chạy theo vật liệu mới trên diện rộng khi chưa kiểm chứng độ bền và khả năng bảo trì. Giải pháp an toàn là sử dụng vật liệu đã ổn định cho phần chính, sau đó đưa vật liệu mới vào những vị trí điểm nhấn phù hợp.

Vật liệu bền vững có chi phí cao hơn không?

Một số sản phẩm có giá mua ban đầu cao hơn, nhưng có thể tiết kiệm trong dài hạn nhờ độ bền, khả năng tái sử dụng và chi phí vận hành thấp. Cần đánh giá tổng chi phí vòng đời thay vì chỉ so sánh đơn giá.

Vật liệu nào phù hợp với khí hậu nóng ẩm tại Việt Nam?

Nên ưu tiên vật liệu có khả năng chống ẩm, chống tia UV, ít cong vênh, dễ thoát nước và thuận tiện bảo trì. Việc lựa chọn cụ thể còn phụ thuộc vị trí, hướng nắng và môi trường của từng công trình.